De Molukse republiek, terug naar de toekomst

Violation of Human Rights in The MoluccasHet is vrijdag 22 januari 2015. Het NOS journaal van die ochtend opent met een item over de Molukken. De eilandengroep heeft zich zojuist onafhankelijk gemaakt van de eenheidsstaat Indonesië. En in de kakelverse zelfverklaarde Molukse republiek heerst een feestelijke en tegelijkertijd gespannen sfeer. Althans, dat vertellen de tweets van jonge studenten, vrouwenorganisaties en politici. Ook op YouTube-beelden zien we daarvan het bewijs. Michel Maas, de correspondent in Indonesië, is op dat moment in Jakarta en bevestigt het volgende: ‘Er marcheren nog enkele Javaanse militairen door de straten van de hoofdstad Ambon, maar de volksopstand is te groot. Te groot om neergeslagen te worden.’

‘Er marcheren nog enkele Javaanse militairen door de straten van de hoofdstad Ambon, maar de volksopstand is te groot. Te groot om neergeslagen te worden’

Al tientallen jaren vraagt de Molukse bevolking om een betere bestrijding tegen armoede. Om hogere werkgelegenheid. Om beter onderwijs. De centrale regering in Jakarta geeft weinig gehoor aan dit geluid en de Molukken behoren lang tot de armste regionen in Indonesië. Die onvrede wordt nog eens duidelijk in juni 2007. Een groep politieke activisten laat tijdens een grote manifestatie in Ambon ten overstaan van de Indonesische president, Susilo Bambang Yudhoyono, de verboden vlag wapperen van de Republiek der Zuid Molukken, de RMS. Deze separatisten worden veroordeeld tot levenslange straffen en vreselijk gemarteld. De smeekbede om dit een halt toe te roepen wordt via internet verspreid en ligt uiteindelijk bij de buitenwacht op de stoep. Het team van advocaten dat belast is met het vrijlaten van de politieke gevangenen krijgt dan steun uit onverwachte hoek, namelijk van de Molukse gemeenschap in de Verenigde Staten. En met succes. Op aandringen van vooraanstaande Amerikaanse mensenrechtenactivisten en Amnesty International bereikt het proces een keerpunt. In januari 2014 wordt de voorman van de veroordeelden, Johan Teterissa, vrijgelaten. Het is het begin van de Molukse revolutie.

Het team van advocaten dat belast is met het vrijlaten van de politieke gevangenen krijgt dan steun uit onverwachte hoek

Studentenorganisaties spelen een grote rol in dit geheel. Het zijn de jongeren die de burgeroorlog tussen christenen en moslims (1999 – 2003) hebben meegemaakt. Er ontstaat een wildgroei aan initiatieven die stuk voor stuk de stabiliteit van de Molukse eilanden voor ogen hebben. Met studenten van beide religiën voorop. Zij willen het liefst vrede op Ambon. Een vrede die de centrale overheid niet kan garanderen. Met het vrijlaten van Teterissa blijkt het spreken over onafhankelijkheid van de Molukken geen taboe meer. Eindelijk durft ook de bevolking de straat op te gaan. Het hoogtepunt lijkt vandaag geleverd. De Molukken wensen geen onderdeel meer te zijn van de eenheidsstaat Indonesië, omdat deze niet in staat is gebleken haar burgers een gezonde toekomst te bieden. Ze willen het nu zelf doen.

Eindelijk durft ook de bevolking de straat op te gaan. Het hoogtepunt lijkt vandaag geleverd.

Terug naar het NOS journaal. We zien de Molukse woonwijk in Leerdam. In beeld verschijnt een Molukse jongeman. Hij draagt een shirt van zijn cluppie Ajax. De verslaggever duwt een microfoon in zijn gezicht: ‘Vandaag is de onafhankelijkheid op de Molukken verklaard. Wat vind je daar nou van?’ De arme jongen komt niet goed uit zijn woorden en stamelt: ‘Ja, dat is goed, toch? Ik weet het niet hoor, ik hou me er niet zo veel mee bezig’ Er volgt een ander shot van enkele huizen waar de Molukse vlag uit hangt. En we zien nu de Ajacied in zijn auto stappen. Hij is onderweg naar zijn werk en hij weet dat hij dezelfde vraag ook van z’n collega’s zal krijgen. Het tweede item van dat journaal gaat over de economische crisis. Die is zo goed als voorbij.


Henry Timisela (1978) is columnist en volgt met grote interesse, nauwgezet de ontwikkelingen van Molukkers in Indonesië, Nederland en andere delen van de wereld.

8 responses to “De Molukse republiek, terug naar de toekomst

  1. Zet je aan het denken.. idd.. wat vinden wij er van.. zijn we klaar om een bijdrage te leveren en hoe? Ik lees het alsof het reeds gebeurd is en voel blijdschap en bezorgdheid.. zet me zeker aan het denken.
    Nu nog ‘doen’ i.p.v. denken.. bedankt henry!

  2. Mooie vooruitblik. We zullen zien wat de nabije toekomst ons brengt. Als alles goed gaat nog dit jaar een congres op Ambon georganiseerd door de RMS-regering, waar vrij gesproken kan worden over de toekomst van Maluku. We zullen zien wat de effecten hiervan gaan zijn.

  3. Terima kasih Henry voor het delen van je toekomst visie die ik met heel mijn hart steun. Daar waar mogelijk zal ik dat ook concretiseren met daden.
    Salaam dari hati,
    Ferdinand

    • Dank Ferdinand. De visie is meer bedoeld om discussie aan te wakkeren wanneer we het hebben over de termen onafhankelijkheid/ zelfstandigheid van de Molukken. Groet!

  4. Henry, een goede vooruitziende blik! Volgens mij gaat er inderdaat volgend jaar veel gebeuren tijdens de presidentsverkiezing.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s